Bord bij recidive seinen
Opdrachtgever: ProRail
Sector: Rail + OV » Veiligheid
Het onterecht passeren van een rood sein door een trein is een potentieel gevaarlijke situatie. ProRail wil de attentiewaarde van de seinen waar dit vaker dan tweemaal per 5 jaar gebeurt, verhogen met extra bebording. Intergo heeft een quickscan uitgevoerd naar de zinvolheid van deze maatregel.
Aanpak
De toepassing van een extra bord bij een recidive sein is beoordeeld aan de hand van de volgende aspecten: aansluiting bij de achterliggende oorzaak, mogelijkheid voor een tijdige remhandeling, consequente toepassing en mogelijke verwarring in overige situaties.
De belangrijkste oorzaak van het passeren van een recidive sein is een verkeerde verwachting. Een extra STS-bord (STS = Stop Toned Sein) sluit daar niet op aan. Bij een incorrecte verwachting is men als het ware ziende blind. Een statisch STS-bord als een waarschuwing voor een incidentele situatie heeft een geringe attentiewaarde. Het bord waarschuwt ook voor een mogelijk ‘gevaarlijke’ situatie als het sein niet-rood toont. Het bord is door de beperkte ruimte niet toepasbaar bij dwergseinen (50% van de recidive seinen). Het frequenter toepassen van extra gele borden kan er toe leiden dat de oplettendheid in andere gevallen van minder belang lijkt (risico homeostase).
Resultaat
Het toepassen van een extra bord bij recidive seinen zal weinig tot geen invloed hebben op het onterecht passeren van een rood sein. Als argumenten daarbij gelden:
- onvoldoende aansluiting bij de achterliggende oorzaak “verwachting”
- de geringe attentiewaarde van een statisch bord in een wisselend ‘gevaarlijke’ situatie
- geen rekening houden met het beslismoment om nog op tijd te kunnen remmen en stoppen
- consequente toepassing niet mogelijk bij alle recidive seinen (met name dwergseinen)
- risico homeostase bij steeds meer attenderende gele borden
Samenvattend gesteld, draagt de maatregel niet positief bij aan het attentieniveau en zijn daarnaast negatieve effecten te verwachten (inconsequente toepassing, risico homeostase).