Afleiding
Opdrachtgever: Nederlandse Spoorwegen (NS)
Sector: Rail + OV » Veiligheid
Uit analyses van zogenaamde STS-passages, waarbij een trein een rood sein passeert, blijkt dat afleiding een belangrijke rol speelt (30%). Daarnaast is in 20% sprake van een verwachting bij de machinist. Intergo is gevraagd hoe het risico van afleiding kunnen voorkomen of verminderen.
Aanpak
Intergo heeft verschillende vormen van afleiding gedefinieerd, diverse oorzaken onderkend en een relatie gelegd met mentale belasting en menselijke fouten.
Deze algemene analyse van het begrip ‘afleiding’ is daarna vertaald naar de werkomstandigheden en taken van de machinist in de treincabine, met name tijdens het rijden. Vervolgens is voor elke vorm van afleiding in de cabine van een rijdende trein de vraag gesteld of en zo ja hoe de afleiding kan worden voorkomen of in ieder geval beperkt.
Resultaat
De voorgestelde maatregelen liggen zowel op technisch als op organisatorisch en procedureel gebied. De technische maatregelen worden bij voorkeur bij aanpassingen aan de cabine, bij nieuwbouw en bij introductie van nieuwe apparatuur, meegenomen.
De organisatorische maatregelen hebben veelal betrekking op opleiding en instructie, het oefenen van vaste procedures en nadrukkelijke aandacht voor kritische situaties op het gebied van de infrastructuur (bijvoorbeeld afwijkende seinplaatsing), maar ook op het gebied van gedrag. Zo zou de machinist inzicht moeten krijgen in mogelijk negatieve effecten van bijvoorbeeld ervaring (verwachting), tijdsdruk (handelingen overslaan of vergeten) en geestelijke vermoeidheid (concentratieverlies).
Kortom: voldoende handvatten voor de organisatie om de kans op afleiding zoveel mogelijk te beperken.
De aanbevelingen hebben inderdaad tot concrete aanpassingen geleid. Zo gelden inmiddels strengere regels ten aanzien van het gebruik van de mobiele telefoon in de cabine en het betreden van de cabine door bijvoorbeeld de hoofdconducteur.